A espiritualidade como experiencia  de  comuñón social
A espiritualidade como experiencia de comuñón social

A espiritualidade como experiencia de comuñón social

A espiritualidade como experiencia  de comuñón social.

Besbello Lucis VIII 

Os números 313 ao 325 conforman o último capítulo da Amoris laetitia.

contrato_matrimonial

O seu título, “Espiritualidade matrimonial e familiar”, pon de manifesto que Francisco quere pechar o documento reflexionando sobre a relevancia da espiritualidade no desenvolvemento e na madurez da realidade matrimonial e familiar. É esta unha perspectiva enriquecedora, na medida na que tenta superar a visión do matrimonio como un simple contrato no que ámbalas dúas partes están conformes coas condicións establecidas pola lei; sexa esta civil ou canónica.

Afastándose deste reducionismo normativo, e tendo sempre presente toda a reflexión desenvolvida ao longo dos oito capítulos anteriores, a proposta na que insire a espiritualidade que brota da vida familiar ten a súa raíz no dinamismo do proxecto de amor e salvación que Deus nos ofrece en Xesucristo, e que sitúa a opción de vida matrimonial no camiño do seguimento desde a comuñón comunicativa entre todas e cada unha das persoas que conforman a realidade familiar.

Como ben recalca o número 315, o Señor habita na familia real e concreta, con tódolos sufrimentos, loitas, ledicias e intentos cotiáns.

A mística da espiritualidade non é unha construción abstracta e afastada da experiencia real, visible e complexa da realidade familiar.

O proxecto matrimonial desde o que se vai desenvolvendo a familia non lle dá as costas nin a canto pasa no mundo, nin a como todo iso que pasa inflúe na convivencia, nas relacións, na linguaxe, e mesmo na maneira de percibir a presenza de Deus en toda esa complexidade de relacións marcadas polo respecto e a igualdade, que se van concretando nas decisións e vivencias das persoas que conforman a realidade familiar.

Ninguén pode esquecer que a realidade familiar está composta por persoas que aportan toda a súa bagaxe, positiva ou negativa, de canto vai influíndo nas súas vidas e marcando a relación entre elas.

Isto non pode facerse como se fose un vínculo simplemente xurídico; senón que precisa da fondura dunha espiritualidade do real en igualdade e liberdade, desde a que os membros da familia se van coñecendo, respectando, querendo, avanzando e crecendo nun proxecto de amor que trascende a realidade material e que é necesario renovar e revisar na medida na que matrimonio e familia desenvolven a súa vida nun contexto histórico, cultural e social concreto e cambiante e, non poucas veces, sometido a tensións e mesmo a contradicións.

Neste camiñar de realismo cotián, a experiencia orante nun Deus que se percibe achegado e compañeiro de camiño, vai facendo que nos pequenos xestos do convivir, se vaia despregando a dimensión espiritual na que se aprende a escoitar, agradecer, acompañar e comprender as fraxilidades desde a xenerosidade do amor e o recoñecemento cara ás outras persoas que comparten teito, pan e proxecto de vida.

Esta comuñón familiar vai despregándose como camiño da santificación, sen ter que renegar nin do contexto no que van acontecendo as cousas nin da naturalidade desde a que se conforman as relacións entre persoas coñecidas e recoñecidas, que non estrañas, baixo un mesmo teito. Isto leva sempre a que a realidade matrimonial non sexa entendida como experiencia nin idílica nin illante. Todo o contrario: confórmase unha convivencia na que se vai tomando conciencia da dimensión social da realidade familiar. Todo canto pasa e lles pasa é importante para a conformación do ethos social no que matrimonio e familia se van desenvolvendo, abrindo así os ollos ao compromiso por mellorar o mundo, Casa común, onde ninguén sobra, e todas as persoas somos necesarias; inda que non imprescindibles.

A familia é única, e na súa unicidade móstrase como realidade que se incorpora e integra no mundo plural e poliédrico, desenvolvendo a súa misión e atopándose con outras experiencias que, unha vez coñecidas, se van enriquecendo mutuamente. Isto converte a espiritualidade matrimonial nunha experiencia de encarnación e comuñón recíproca.(316).

A centralidade desta experiencia vaise vendo acompañada pola experiencia de Xesús, que non viviu illado nin de costas ao mundo e á realidade familiar, senón que asumiu tamén a tarefa de facer do amor dialóxico, ao modo da comuñón trinitaria, experiencia de relación e fraternidade na familia de Nazaret.

Coma El, tamén a vida de familia está chamada a ser vivida como proxecto de participación e esperanza –por iso non se esgota nos fracasos nin se ensoberbece nas ledicias– na vida plena co Resucitado. E que mellor xeito de experimentalo que a través da oración de gratuidade na realidade familiar, abríndose a superar a tentación do narcisismo individual, ou mesmo comunitario.

O proxecto de vida familiar non consiste en crerse máis perfectos nin mellores ca os demais, senón no camiñar nun amor exclusivo e libre que se desprega no tempo, gastándose e desgastándose en comuñón, o que marca un estilo de vida concreto, maduro, libre, sempre fiel e nunca sometido ou controlado.

O camiño espiritual é sempre liberador, e chama á ilusión mutua e compartida no proxecto de amor no que as persoas que o conforman, convértense en “cooperadoras da graza e testemuñas da fe”.

A familia convértese así en hospital onde se acolle sen discriminar e desde onde se presta atención sen as urxencias do reloxo. Crecer neste proxecto de recoñecemento entre iguais revela que a vida en parella é participación na obra fecunda de Deus” (321), convertendo o estilo de vida familiar cristián nun “pastoreo misericordioso”, onde non se pasa minuta nin do tempo dedicado, nin do sufrimento compartido, nin tampouco da xenerosidade entregada desde a mirada de Deus.

Abrindo novas fendas para a Teoloxía Moral cristiá A proposta moral que emana do texto de Francisco supón un antes e un despois para a teoloxía moral católica.

Amoris laetitia invita a un traballo creativo e transdisciplinar, no que discernimento e conciencia son propostos como eixes que artellan unha Teoloxía Moral:

  1. De discernimento e maioría de idade desde a identidade do Evanxeo e a centralidade de Xesús de Nazaret.
  2. De autonomía e maioría de idade da persoa, imaxe e semellanza, e chamada a ser construtora do seu proxecto en perspectiva social.
  3. De toma de reflexións e toma de decisións reais, concretas e históricas, afastándose da tentación de controlar, someter e impoñer.
  4. De reafirmación do sacerdocio común de todas as persoas bautizadas, superando o patriarcado clerical de imposición e dirixismo.
  5. De liberdade, desde a que se descubre que toda decisión esixe esforzo, madurez, e capacidade para tomar e asumir consecuencias. Na antítese do subxectivismo relativista e do obxectivismo integrista.
  6. De saber facer da alteridade e da empatía miolo das situacións e decisións que se discirnen e reflicten, buscando a igualdade e poñendo oídos atentos e ollos abertos a canto ocorre no poliedro da realidade plural da que formamos parte.
  7. De valorar que a dignidade e a responsabilidade son eixes raíz nos que comezar a desenvolver todo proxecto que queira ser desde e para a persoa.
  8. De empeñarse en converter a opción fundamental e a opción preferencial polas persoas empobrecidas, en eixo, ao estilo da proposta de Xesús.
  9. De realismo e historicidade, que non esquece a debilidade e o fracaso, como realidades coas que sempre se ha contar ao falar de proxecto e opción de vida. Unha teoloxía moral propositiva e enraizada  na cotidianeidade do humano.
  10. De sentido, servizo e liberación, sempre á procura dunha vida feliz e plenamente humana.

Clodomiro Ogando Durán.

Deja una respuesta

Tu dirección de correo electrónico no será publicada.

Este sitio usa Akismet para reducir el spam. Aprende cómo se procesan los datos de tus comentarios.

A %d blogueros les gusta esto: